فهرست
معمای پیچیده ناکامی جهانبخش در برایتون
معمای پیچیده ناکامی جهانبخش در برایتون

معمای پیچیده ناکامی جهانبخش در برایتون

رفتن جهانبخش به برایتون همان انتقال بزرگی بود که از این استعداد فوتبال ایران انتظار می‌رفت. وقتی علیرضا در ۲۰ سالگی از داماش به NEC رفت این خوش‌بینی وجود داشت که روزی او را در یک لیگ بزرگ ببینیم. خودش و مدیر برنامه‌اش اصرار داشتند باید پله‌پله پیش رفت و بلندپروازی بیش از اندازه ممکن است حرفه‌اش را بر باد بدهد، پس جهانبخش دو سال در NEC ماند و با وجود علاقه باشگاه‌ پرافتخاری مثل آژاکس ترجیح داد به آلکمار برود. در این تیم بالای جدولی او به بازیکنی کلیدی تبدیل شد و در فصل سوم توانست با ۲۱ گل آقای گل لیگ هلند شود. 

دیگر زمان انتقال بزرگ رسیده بود و علیرضا به‌عنوان نخستین آقای گل آسیایی در اروپا با قراردادی ۱۷ میلیون پوندی به گران‌ترین خرید تاریخ برایتون تبدیل شد. در برایتون اوضاع خوب پیش نرفت. جهانبخش که در آخرین فصل حضورش در آلکمار آمار درخشان ۲۲ گل و ۱۴ پاس گل در تمام جام‌ها را ثبت کرده بود، در ۲۴ بازی با پیراهن برایتون (لیگ برتر، جام اتحادیه و جام حذفی) نه گلی زد و نه گلی ساخت.
مهاجم تیم ملی از روز اول تاکید داشت پیشرفت‌اش باید آرام‌آرام باشد و زمانی به لیگ برتر انگلیس رفت که تجربه پنج سال بازی در لیگ هلند و دو جام‌جهانی را داشت، با این حال عملکردش در برایتون به‌شدت افت کرد و نتوانست حتی بخشی از درخشش آلکمار را تکرار کند. همین معمای ناکامی جهانبخش در برایتون را پیچیده می‌کند؛ چرا آقای گل لیگ هلند نتوانست حتی یک‌بار دروازه یکی از حریفان را باز کند یا یک‌بار گل بسازد؟ برای جواب این سوال سه دلیل عمده مطرح شده است:

تاکتیک‌های محتاطانه هاتون

کریس هاتون که در سال ۲۰۱۷ توانست برایتون را به لیگ برتر برساند، برای ماندن در جمع بزرگان ترجیح می‌داد تیمش را با فوتبالی بسته به زمین بفرستد. او اصرار به بازی فشرده داشت و از گوش‌هایش هم می‌خواست وظایف دفاعی را کاملا جدی بگیرند. در یکی از آخرین بازی‌های فصل مقابل تاتنهام بود که علیرضا هنگام تعویض در حالی که می‌خندید به مربی‌اش بابت همین سختگیری اعتراض کرد. جهانبخش فصل گذشته در برایتون آزادی عمل ترکیب آلکمار را نداشت و از دروازه حریفان هم دور بود. این تغییر رویه یکی از دلایل افت آمار گلزنی او نامیده شد. 

در پایان فصل سایت «پرشین‌فوتبال» برای تایید این فرضیه «هیت‌مپ» (محدوده استقرار بازیکن در زمین) جهانبخش در آلکمار و برایتون را منتشر کرد. این نمودار نشان می‌دهد مهاجم تیم ملی در آلکمار بیشتر در زمین حریف بازی می‌کرد و این آزادی را داشت که از کنار زمین به سمت مرکز و پشت محوطه جریمه حرکت کند. در برایتون او بیشتر دقایق بازی را در زمین خودی گذراند. همچنین او در اکثر دقایق کنار خط طولی بازی کرد و کمتر اجازه داشت کانال کناری را ترک کند. انتشار این نمودار بیش از همه انگشت اتهام را به سمت هاتون می‌برد که نتوانسته از ظرفیت تهاجمی جهانبخش استفاده کند و او قربانی تاکتیک‌های محتاطانه این مربی شده است.

سقف پایین فوتبال هلند

علیرضا جهانبخش نخستین بازیکن لیگ هلند نیست که در لیگ برتر به مشکل می‌خورد. نمونه قبلی، وینسنت یانسن، همبازی جهانبخش در آلکمار بود که به تاتنهام پیوست، ولی نتوانست در این تیم بدرخشد و به فنرباغچه قرض داده شد. این سناریو حالا برای جهانبخش هم تکرار شده. ریکی فان‌ولفس‌وینکل، ممفیس دپای و یورگن لوکادیا هم با سرنوشت مشابهی روبه‌رو شدند و در لیگ برتر فروغی نداشتند. این تحلیلی است که یکی از سایت‌های هواداری برایتون به‌نام «ما برایتون هستیم» دارد و پاسخی به یادداشت سایت «پرشین‌فوتبال» هم محسوب می‌شود. 

این سایت جهانبخش را با هم‌پستی‌هایش در برایتون مقایسه کرده و نوشته: «او نه تکنیک آنتونی ناکارت را دارد، نه سرعت و جنگندگی سولی مارچ و نه فریب‌های خوزه اسکی‌یردو. اگر مشکل از آرایش و تاکتیک‌های دفاعی هاتون بود، چرا افت آمار گل شامل مارچ و ناکارت نشد؟ هیت‌مپ آنها نشان می‌دهد مثل جهانبخش در امور دفاعی مشارکت داشتند، با این حال توانستند در حملات تیم هم سهیم باشند. ناکارت ۴ گل و ۷ پاس گل داشت و مارچ یک گل و شش پاس گل. مارچ که به‌عنوان بازیکن آزاد به برایتون آمده در مقایسه با بازیکن ۱۷ میلیون پوندی تیم روی ۷ گل موثر بوده.» 

نویسنده این سایت که از عملکرد مهاجم ایرانی راضی نیست، نوشته: «زدن گل و دادن پاس گل در یک تیم بالای جدولی لیگ هلند با بازی در سخت‌ترین لیگ جهان متفاوت است. این اتفاق در گذشته هم رخ داده و حالا جهانبخش آن را تجربه می‌کند. یکی از دلایلی که در هیت‌مپ او حضور زیادی در حملات دیده نمی‌شود شاید این باشد که نتوانسته با سرعت دیوانه‌وار بازی‌های لیگ برتر کنار بیاید. در موقعیت حمله هم به‌ندرت به‌خاطر دارید که جهانبخش یار مستقیم‌اش را جا گذاشته باشد. او معمولا در عرض پاس می‌دهد یا مالکیت توپ را از دست می‌دهد.»

تطبیق‌پذیری با لیگ برتر

این فصل ضعیف به‌معنی بسته شدن پرونده جهانبخش در لیگ برتر است؟ او هنوز در فوتبال هلند طرفدار دارد و فاینورد به او پیشنهاد خوبی داده. علیرضا می‌تواند از شرایط سخت برایتون خلاص شود و دوباره در اردی‌ویژه اوج بگیرد، ولی تصمیم گرفته بماند و برای جایگاهش بجنگد. کار جهانبخش در فصل جدید هم خیلی سخت به‌نظر می‌رسد، با این حال به دلایلی می‌توان خوش‌بین بود که بتواند بدرخشد و فصل گذشته را فراموش کند. بازی در لیگ برتر انگلیس با تمام لیگ‌های فوتبال اروپا متفاوت است. بازی سریع و فیزیکی لیگ برتر طوری است که حتی بازیکنانی که از لالیگا، لیگ فرانسه و سری A به انگلیس می‌آیند هم نیاز به زمانی برای تطبیق دارند. 

ونگر تعریف می‌کند وقتی روبر پیرس را از مارسی خرید، در نخستین بازی از او خواست روی نیمکت بنشیند و فقط بازی را تماشا کند. سرمربی سابق آرسنال می‌خواست بازیکن جدیدش با سرعت و شدت بازی این لیگ آشنا شود و به‌تدریج بتواند خودش را تطبیق بدهد. 

گروهی از بازیکنان نمی‌توانند با این سبک بازی کنار بیایند و می‌روند، ولی جهانبخش تصمیم گرفته بماند و بختش را برای دومین‌بار آزمایش کند. او سال گذشته با برایتون قراردادی پنج‌ساله بست و نمی‌خواهد تنها پس از یک سال از این لیگ جذاب برود. تغییر مربی برایتون هم می‌تواند یک امتیاز برای جهانبخش باشد. در فصل آینده گراهام پوتر سرمربی برایتون خواهد بود که به فوتبال تهاجمی شهرت دارد. سرمربی اسبق اوسترشوند احتمالا آزادی عمل بیشتری به جهانبخش خواهد داد و مهاجم ایرانی بیشتر از فصل گذشته نزدیک دروازه حریفان خواهد بود. 

علیرضا تابستان گذشته همراه تیم ملی در جام‌جهانی روسیه بود و نتوانست در شروع تمرینات برایتون حاضر باشد، ولی این‌بار از روز اول تمرینات پیش‌فصل همراه تیم خواهد بود و فصل را با تمام توان شروع خواهد کرد. جهانبخش در میانه فصل هم مجبور شد برای جام ملت‌های آسیا به قطر برود و این دو تورنمنت سنگین روی عملکردش تاثیر داشت، ولی در این فصل می‌تواند تمام توانش را روی بازی‌های برایتون بگذارد. پشتکار علیرضا که اجازه داد در لیگ هلند پله‌پله پیشرفت کند، این‌بار هم می‌تواند به کمکش بیاید.

۴    
آی اسپورت
2019-06-27 07:37:00
نظر دهید

به اشتراک بگذارید
لینک مطلب
x
بیشتر